«Βαλμπόνα λένε ένα ποτάμι στη Νότια Αλβανία. Οι γονείς μου αγαπούσαν τα ποτάμια· γι’ αυτό με βάφτισαν έτσι».
Η Βαλμπόνα χαμογελά. Έχει μόλις βγει από την εντατική και γιορτάζει τα 29α της γενέθλια. Το σώμα της, σχεδόν ολόκληρο μέσα σε γύψους και επιδέσμους, μοιάζει εύθραυστο· μόνο τα δάχτυλά της προβάλλουν έξω, τρέμοντας ελαφρά.
«Βλέπεις; Μπορώ να τα κουνήσω όλα. Δεν είναι θαύμα;»
Κι όμως, το μεγαλύτερο θαύμα είναι πως η Βαλμπόνα ζει.
🩸 Το έγκλημα που συγκλόνισε την Καλαμάτα
Τον Απρίλιο του 2009, ο πρώην σύζυγός της επιτέθηκε με αλυσοπρίονο και της έκοψε τα άκρα.
Τα ΜΜΕ τότε μιλούσαν για το «φρικιαστικό έγκλημα στην Καλαμάτα» και τον «Αλβανό φονιά».
Σήμερα, λίγοι θυμούνται. Η σιωπή είναι εκκωφαντική — σαν να πρόκειται για ένα ιδιωτικό δράμα, κι όχι για μια κραυγή ενάντια στη βία κατά των γυναικών.
Οι γιατροί του ΚΑΤ χρειάστηκαν εννέα ώρες για να επανακολλήσουν αγγεία, νεύρα, κόκαλα.
«Θα μπορούσα να είχα μείνει κούτσουρο. Με έκαναν άνθρωπο ξανά», λέει η Βαλμπόνα.
Πάνω της, το τραύμα και το θαύμα συνυπάρχουν.
⚖️ Από το ποτάμι της Αλβανίας στο ποτάμι της βίας
Γεννήθηκε λίγο έξω από τα Τίρανα. Σε χωριά σαν το δικό της, υπάρχει ένα έθιμο:
ο πατέρας της νύφης προσφέρει στον γαμπρό μια σφαίρα — «αν η γυναίκα τον ατιμάσει, έχει το δικαίωμα να τη σκοτώσει».
Η Βαλμπόνα γελά πικρά.
«Ο πατέρας μου δεν το ακολούθησε. Έδερνε τη μητέρα μου μόνο όταν… έπρεπε».
Η φράση αυτή, απλή και καθημερινή, κρύβει αιώνες πατριαρχίας, σιωπής και φόβου.
🌍 Η γυναικοκτονία δεν είναι "έγκλημα πάθους"
Η ενδοοικογενειακή βία είναι η πιο διαδεδομένη μορφή εγκληματικότητας στον κόσμο.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, μία στις τρεις γυναίκες έχει υποστεί βία από τον σύντροφό της.
Και, σύμφωνα με τη Γενική Γραμματεία Ισότητας, το προφίλ της κακοποιημένης γυναίκας στην Ελλάδα δεν είναι αυτό που νομίζουμε:
μορφωμένη, έγγαμη, 31–50 ετών, με καλή οικονομική κατάσταση.
Οι περισσότεροι δράστες έχουν επίσης μόρφωση και εργασία — δεν είναι «τέρατα», είναι άνθρωποι με κοινωνικό προφίλ σαν το δικό μας.
Κι όμως, οι περισσότερες γυναίκες δεν καταγγέλλουν ποτέ.
Η ντροπή είναι το πιο σκληρό φίμωτρο: «Φταίω εγώ», «δεν ήμουν καλή», «τον προκάλεσα».
Έτσι, τα επείγοντα των νοσοκομείων γεμίζουν με γυναίκες που “έπεσαν από τη σκάλα”.
💬 Η εξομολόγηση της Βαλμπόνα
«Ήμουν 15 χρονών όταν τον γνώρισα. Ερωτευτήκαμε. Οι γονείς μου δεν ήθελαν· με έκλεψε».
Στην αρχή, όλα ήταν όπως σε κάθε νεανικό έρωτα: υπόσχεση, πάθος, προσδοκία.
Μετά ήρθε η Ελλάδα, τα μεροκάματα, οι κακουχίες, τα παιδιά που έμειναν πίσω στην Αλβανία.
Και μαζί, τα πρώτα χτυπήματα.
«Δεν μου φαινόταν κακό. Έτσι είχαμε μάθει. Ο άντρας είναι το αφεντικό».
Αργότερα, ο «άντρας» πρότεινε «μια καλύτερη δουλειά».
Η Βαλμπόνα δούλεψε σε μπαρ, γυρνώντας από πόλη σε πόλη.
Όλα τα χρήματα τα κατέθετε στον κοινό λογαριασμό.
Μέχρι που γνώρισε τον Δημήτρη — έναν άντρα που «της μιλούσε αλλιώς».
Κι αυτό, για τον πρώην της, ήταν ανεπίτρεπτο.
🔪 Η στιγμή της φρίκης
Ήταν μεσημέρι. Ο πρώην σύζυγος είχε στείλει τα παιδιά βόλτα.
«Με φώναξε στο μπάνιο, με άρπαξε, μου έκλεισε το στόμα. Άρχισε να με χαρακώνει.
Όταν σταμάτησε, νόμιζα πως τελείωσε. Και τότε έφερε το πριόνι».
Δέκα λεπτά φρίκης.
Δέκα λεπτά που χώρισαν τη ζωή της στα δύο.
Σέρνοντας το σώμα της, η Βαλμπόνα κατάφερε να φτάσει στο τραπέζι, να ρίξει κάτω το κινητό και να καλέσει βοήθεια με το πιγούνι της.
Οι αστυνομικοί μπήκαν στο σπίτι μαζί με τον δράστη — και, ειρωνικά, την κατέβασαν στην αγκαλιά του, μέσα στα αίματα.
👩⚖️ «Μη δαιμονοποιούμε τον δράστη» — το σύστημα που καλύπτει
Η δικηγόρος της, Κλειώ Παπαπαντολέων, εξηγεί:
«Τα λεγόμενα “εγκλήματα τιμής ή πάθους” είναι στην πραγματικότητα ακραίες μορφές κυριαρχίας.
Ο σύζυγος θεωρεί πως έχει δικαίωμα πάνω στο σώμα και τη ζωή της γυναίκας.
Και τα ελληνικά δικαστήρια υπήρξαν συχνά επιεική με τέτοιους δράστες.»
Όσο τα ΜΜΕ αναπαράγουν τον όρο «έγκλημα πάθους», τόσο διαιωνίζεται η ιδέα ότι ο φονιάς… αγάπησε πολύ.
🕊️ Ανάμεσα στο τραύμα και στο θαύμα
Η Βαλμπόνα νοσηλεύτηκε για μήνες στο ΚΑΤ.
Χωρίς δουλειά, χωρίς σύνταξη, χωρίς φίλους.
Μόνο με τα παιδιά της στο τηλέφωνο — και τον δράστη, που πια την καλεί για να ζητήσει… συγχώρεση.
«Γιατί; Γιατί με αγαπούσε», λέει ειρωνικά.
Η ιστορία της δεν είναι απλώς μια είδηση.
Είναι μια κραυγή για κάθε γυναίκα που ζει στη σιωπή, για κάθε κοινωνία που “κουκουλώνει” τη βία στο όνομα της τιμής ή της αγάπης.
📢 Αν δέχεσαι ή γνωρίζεις γυναίκα που δέχεται βία:
Κάλεσε 15900 ή τη Γραμμή SOS για την Ενδοοικογενειακή Βία.
Δεν είσαι μόνη.