Το παχύ μουστάκι, το διαπεραστικό βλέμμα και η επιβλητική παρουσία του Ιωσήφ Στάλιν αποτελούσαν για δεκαετίες σύμβολα απόλυτης ισχύος και τρόμου. Ωστόσο, μια συγκλονιστική αποκάλυψη που ήρθε στο φως το 2008 ανέτρεψε όσα γνωρίζαμε για τις δημόσιες εμφανίσεις του Σοβιετικού ηγέτη. Ο Φέλιξ Νταντάεφ, ένας 88χρονος τότε πρώην χορευτής και ζογκλέρ, έσπασε τη σιωπή του και επιβεβαίωσε τις φήμες δεκαετιών: δεν ήταν ένας, αλλά τέσσερις οι σωσίες που χρησιμοποιούσε ο Στάλιν για να αποφεύγει τις δολοφονικές απόπειρες.
Ο Νταντάεφ, γεννημένος στο Νταγκεστάν, είδε τη ζωή του να αλλάζει ριζικά κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά από έναν σοβαρό τραυματισμό στο μέτωπο το 1942, όπου θεωρήθηκε αρχικά νεκρός, εντοπίστηκε από τις μυστικές υπηρεσίες (NKVD). Η εκπληκτική του ομοιότητα με τον ηγέτη των λαών ήταν το «εισιτήριό» του για το Κρεμλίνο. Παρά το γεγονός ότι είχε 40 χρόνια διαφορά ηλικίας με τον Στάλιν, οι κακουχίες του πολέμου και η εξειδικευμένη τέχνη του μακιγιάζ —πολύ πριν αυτή γίνει επιστήμη στο Χόλιγουντ— τον μεταμόρφωσαν στον τέλειο σωσία.
Η Εκπαίδευση και η Τέχνη της Μεταμόρφωσης
Η προετοιμασία του Νταντάεφ ήταν εξαντλητική. Μελέτησε επί ώρες προπαγανδιστικά φιλμ για να αποστηθίσει κάθε κίνηση, το βάδισμα και τον ιδιαίτερο τόνο της φωνής του Στάλιν. Για να καλυφθεί η διαφορά ηλικίας, χρησιμοποιούσαν ειδικές τεχνικές μακιγιάζ που δημιουργούσαν ρυτίδες και κοιλότητες στο δέρμα, ενώ τα δόντια και το μουστάκι του βάφονταν κίτρινα για να προσομοιάζουν στο αποτέλεσμα του καπνού της πίπας. Η επιτυχία του ήταν τέτοια που ακόμη και στενοί συνεργάτες του δικτάτορα, όπως ο Μολότοφ, δεν κατάφεραν να τον αναγνωρίσουν σε δοκιμαστικές συναντήσεις.
Ο Νταντάεφ έπρεπε να ζει μια διπλή ζωή στο απόλυτο σκοτάδι. Η οικογένειά του τον θεωρούσε επίσημα νεκρό για χρόνια, ενώ ο ίδιος εκπαιδευόταν υπό το άγρυπνο βλέμμα του Λαβρέντι Μπέρια, του πανίσχυρου αρχηγού της μυστικής αστυνομίας. Ο φόβος ήταν ο μόνιμος σύντροφός του, καθώς ένα και μόνο λάθος σε αυτό το επικίνδυνο «θέατρο» θα μπορούσε να αποβεί μοιραίο σε ένα καθεστώς που δεν συγχωρούσε την παραμικρή αστοχία.
Η Μεγάλη Αποστολή στη Διάσκεψη της Γιάλτας
Η πιο κρίσιμη στιγμή στην καριέρα του ως σωσίας ήταν η Διάσκεψη της Γιάλτας το 1945. Ενώ ο πραγματικός Στάλιν ταξίδευε με άκρα μυστικότητα για να συναντήσει τον Τσόρτσιλ και τον Ρούζβελτ, ο Νταντάεφ χρησιμοποιήθηκε ως «δόλωμα» για τις διεθνείς μυστικές υπηρεσίες. Επιβιβάστηκε σε μια πτήση που διαφημίστηκε ως η επίσημη μετακίνηση του ηγέτη, προσελκύοντας πάνω του όλα τα βλέμματα και τους πιθανούς κινδύνους.
Παρά τις επικίνδυνες αποστολές και τη διαρκή έκθεση σε κίνδυνο, ο Φέλιξ Νταντάεφ κατάφερε να επιβιώσει και να διηγηθεί την ιστορία του δεκαετίες αργότερα. Η αυτοβιογραφία του παραμένει ένα μοναδικό ντοκουμέντο για το πώς η προσωπική ταυτότητα μπορεί να θυσιαστεί στον βωμό της κρατικής σκοπιμότητας και της επιβίωσης ενός ηγέτη που σημάδεψε την παγκόσμια ιστορία με τον πιο σκοτεινό τρόπο.