.jpg)
Ζητήσατε από το ChatGPT να γράψει ένα ποίημα, να λύσει μια εξίσωση ή να σας εξηγήσει την Ιστορία; Η απάντηση που λάβατε ήταν τόσο τέλεια και ανθρώπινη, που μοιάζει με μαγεία. Όμως, πίσω από την «τεχνητή νοημοσύνη» κρύβεται μια απίστευτα έξυπνη, αλλά όχι μαγική, τεχνολογική διαδικασία.
Το ChatGPT δεν είναι ένα μικροσκοπικό ανθρωπάκι στον υπολογιστή σας, ούτε διαβάζει το ίντερνετ σε πραγματικό χρόνο. Στην πραγματικότητα, είναι μια εξαιρετικά εξελιγμένη μηχανή αντιστοίχισης προτύπων που κάνει κάτι πολύ απλό, αλλά με τρόπο που ξεπερνά κάθε φαντασία: προσπαθεί να προβλέψει ποια λέξη πρέπει να ακολουθήσει την προηγούμενη.
Το κλειδί: Η πρόβλεψη της επόμενης λέξης
Φανταστείτε έναν υπερ-έξυπνο φίλο που έχει διαβάσει δισεκατομμύρια παραδείγματα κειμένου —κάθε βιβλίο, άρθρο, ιστότοπο και συζήτηση που έγινε ποτέ. Αυτός ο φίλος παρατήρησε ένα πρότυπο: όταν κάποιος γράφει «Η γάτα κάθεται πάνω στο...», η επόμενη λέξη είναι συνήθως «χαλάκι» ή «τραπέζι», ποτέ «ελέφαντας» ή «διαστημόπλοιο».
Αυτός ο φίλος είναι το Μοντέλο Γλωσσών του ChatGPT.
- Δεν καταλαβαίνει το νόημα: Το ChatGPT δεν «βλέπει» την εικόνα ενός σκύλου όταν διαβάζει τη λέξη «σκύλος». Αντ' αυτού, γνωρίζει ότι η λέξη «σκύλος» εμφανίζεται συχνά κοντά σε λέξεις όπως «γαβγίζει», «ουρά», «βόλτα» και «λιχουδιές». Έμαθε απλώς ποιες λέξεις «συχνάζουν» μαζί.
- Παραγωγή λέξη-προς-λέξη: Όταν του κάνετε μια ερώτηση, το ChatGPT δεν ξέρει την πλήρη απάντηση εκ των προτέρων. Γεννά μία λέξη τη φορά, ρωτώντας συνεχώς τον εαυτό του: «Με βάση ό,τι έχει ειπωθεί μέχρι τώρα, ποια είναι η πιο πιθανή επόμενη λέξη;»
Η διαδικασία της εκπαίδευσης και η «προσοχή»
Η εκμάθηση του ChatGPT δεν έγινε από τη μια μέρα στην άλλη. Χρειάστηκε τεράστια υπολογιστική ισχύ και μια έξυπνη μέθοδος:
- Το τεστ συμπλήρωσης κενών: Κατά την εκπαίδευση, οι προγραμματιστές του έδειχναν αμέτρητες προτάσεις με λέξεις που έλειπαν. Το ChatGPT έπρεπε να μαντέψει τη λέξη. Στην αρχή μάντευε λάθος. Κάθε φορά που έκανε λάθος, το σύστημα διόρθωνε την «στρατηγική μαντεψιάς» του, μέχρι που άρχισε να αναγνωρίζει πρότυπα με απίστευτη ακρίβεια.
- Τα νευρωνικά δίκτυα: Το ChatGPT αποτελείται από πολλά μικρότερα μέρη, τα λεγόμενα νευρωνικά δίκτυα, που λειτουργούν ως μικρές ομάδες εργασίας. Κάποιες ομάδες ειδικεύονται στη γραμματική, άλλες στο να κατανοούν το πλαίσιο —όπως το να καταλαβαίνουν ότι η λέξη «τράπεζα» σημαίνει χρηματοπιστωτικό ίδρυμα όταν μιλάμε για καταθέσεις, αλλά πλευρά ποταμού όταν μιλάμε για ψάρεμα.
- Ο μηχανισμός προσοχής: Αυτό είναι ίσως το πιο εντυπωσιακό. Όταν συνομιλείτε, το ChatGPT έχει μια εξαιρετική μνήμη για τις σημαντικές λεπτομέρειες. Κάθε φορά που παράγει μια νέα λέξη, εξετάζει όλα όσα έχουν ειπωθεί στη συζήτηση και ρωτά: «Ποια μέρη της συζήτησης είναι πιο σημαντικά για την επόμενη λέξη;» Αυτό του επιτρέπει να διατηρεί τη συνοχή και να θυμάται ότι μιλάτε για την αγαπημένη σας γεύση παγωτού.
Οι περιορισμοί της «υπερ-μηχανής»
Παρά τις απίστευτες δυνατότητές του, είναι κρίσιμο να θυμόμαστε ότι το ChatGPT έχει όρια:
- Δεν αποθηκεύει δεδομένα: Το ChatGPT δεν έχει πρόσβαση σε γεγονότα με τον τρόπο που έχει ο άνθρωπος. Όταν απαντά, δημιουργεί κείμενο που ακούγεται ακριβές, επειδή οι λέξεις «Πρωτεύουσα» και «Ελλάδα» εμφανίζονται συχνά κοντά στη λέξη «Αθήνα». Αυτός είναι ο λόγος που μερικές φορές «χάνει» την αλήθεια (οι λεγόμενες παραισθήσεις).
- Έχει «ημερομηνία λήξης» γνώσης: Η γνώση του περιορίζεται στην ημερομηνία που ολοκληρώθηκε η εκπαίδευσή του και δεν μπορεί να αναζητήσει πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο.
- Χωρίς συνείδηση ή συναισθήματα: Είναι ένα εκπληκτικό εργαλείο δημιουργίας κειμένου, αλλά στερείται συνείδησης, συναισθημάτων ή αντίληψης. Συνοψίζοντας, την επόμενη φορά που θα συνομιλήσετε με την Τεχνητή Νοημοσύνη, θυμηθείτε: μιλάτε με την πιο πολύπλοκη μηχανή πρόβλεψης λέξεων στον κόσμο, η οποία έμαθε να μιλάει διαβάζοντας σχεδόν τα πάντα.