Είναι τα Labubu η νέα τρέλα; Σίγουρα, τα κέρδη της Pop Mart εκτοξεύτηκαν κατά 400%! Όμως, η συλλεκτική μανία για φιγούρες δεν είναι κάτι καινούργιο. Στα τέλη του 19ου αιώνα, μια αντίστοιχη φρενίτιδα είχε κατακλύσει την Ευρώπη, με πρωταγωνίστριες τις Ταναγραίες Κόρες, τα πήλινα ειδώλια που βρέθηκαν στη Βοιωτία. Ήταν τα «Labubu της αρχαιότητας», σύμβολα αρμονίας και γυναικείας ομορφιάς που έκαναν τους πάντες να τις αναζητούν μανιωδώς.
Από τους τάφους στο παραεμπόριο
Η ιστορία ξεκίνησε τη δεκαετία του 1860, όταν χωρικοί στην Τανάγρα της Βοιωτίας ανακάλυψαν τυχαία αρχαία ταφικά μνημεία. Αντί για χρυσούς θησαυρούς, βρήκαν μέσα τα πήλινα αυτά ειδώλια, τα οποία προορίζονταν να συντροφεύουν τους νεκρούς στον Άδη. Οι ανασκαφές έφεραν στην επιφάνεια χιλιάδες τέτοια έργα τέχνης. Αυτό ήταν το έναυσμα για τη δημιουργία ενός τεράστιου παραεμπορίου που προσέλκυσε το ενδιαφέρον συλλεκτών από όλη την Ευρώπη.
Γιατί οι «Κόρες» έγιναν θρύλος;
Οι Ταναγραίες Κόρες, που ξεκίνησαν να κατασκευάζονται τον 4ο αιώνα π.Χ., ήταν ξεχωριστές. Σε αντίθεση με τις θρησκευτικές μορφές που κυριαρχούσαν μέχρι τότε, αυτές απεικόνιζαν γυναικείες φιγούρες στην καθημερινότητά τους: ντυμένες με ιμάτιο, όρθιες, ακουμπισμένες σε κίονες. Αποτύπωναν με μοναδικό τρόπο τον προσωπικό χώρο και την αβίαστη ομορφιά, στοιχεία που τις έκαναν ακαταμάχητες.
Η κατασκευή τους ήταν μια περίπλοκη διαδικασία που αύξανε την αξία τους. Οι τεχνίτες χρησιμοποιούσαν καλούπια για την μπροστινή και την πίσω όψη, ενώ μετά το ψήσιμο τις χρωμάτιζαν με φυτικές χρωστικές, δημιουργώντας μικρά αριστουργήματα.
Η μανία που οδήγησε σε ψεύτικα αντίγραφα
Η ανακάλυψη των Ταναγραίων συνέπεσε με την Μπελ Επόκ στην Ευρώπη, μια εποχή που η αισθητική και η γυναικεία ομορφιά κυριαρχούσαν. Τα ειδώλια ταίριαζαν απόλυτα στο πνεύμα της εποχής, και η ζήτησή τους εκτοξεύτηκε. Η μανία ήταν τόσο μεγάλη που οι ντόπιοι, παρά την παρουσία φυλάκων, έκαναν κρυφές ανασκαφές τη νύχτα για να τα βρουν.
Αυτή η φρενίτιδα οδήγησε και στην παραγωγή ψεύτικων ειδωλίων, τα οποία πωλούνταν ως γνήσια σε υπαίθριες αγορές. Ευτυχώς, η αρχαιολογική σκαπάνη κατάφερε να διασώσει πολλά από τα αυθεντικά έργα, τα οποία σήμερα κοσμούν τις συλλογές των μεγαλύτερων μουσείων στον κόσμο, ως αδιαμφισβήτητα υποδείγματα της αρχαιοελληνικής τέχνης.