Στην ιστορία της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, λίγες μορφές υπήρξαν τόσο αμφιλεγόμενες και είχαν τόσο τραγικό τέλος όσο ο Ανδρόνικος Α’ Κομνηνός. Ο αυτοκράτορας αυτός, αν και ξεκίνησε με υποσχέσεις για την πάταξη της διαφθοράς και την ανακούφιση των λαϊκών στρωμάτων, κατέληξε να εγκαταστήσει ένα καθεστώς τρόμου που τελικά στράφηκε εναντίον του. Η πτώση του δεν ήταν απλώς μια πολιτική ανατροπή, αλλά μια από τις πιο άγριες και εξευτελιστικές στιγμές στην ιστορία της Κωνσταντινούπολης, καθώς ο ίδιος ο λαός που κάποτε τον αποθέωνε, έγινε ο εκτελεστής του με τον πιο απάνθρωπο τρόπο.
Η αντίστροφη μέτρηση για τον Ανδρόνικο ξεκίνησε όταν η τυραννική του συμπεριφορά και οι αθρόες εκτελέσεις ευγενών προκάλεσαν γενικευμένη εξέγερση. Ο Ισαάκιος Άγγελος, ένας ευγενής που γλίτωσε τη σύλληψη, έγινε το σύμβολο της επανάστασης. Όταν ο Ανδρόνικος προσπάθησε να διαφύγει, συνελήφθη και παραδόθηκε στο μαινόμενο πλήθος. Αυτό που ακολούθησε ήταν ένας εφιάλτης δίχως τέλος, καθώς ο έκπτωτος αυτοκράτορας διαπομπεύτηκε στους δρόμους της Βασιλεύουσας, δεμένος πάνω σε μια ψωραλέα καμήλα, ενώ οι πολίτες τον χτυπούσαν, τον έφτυναν και τον ακρωτηρίαζαν ζωντανό.
Το αποκορύφωμα του μαρτυρίου του έλαβε χώρα στον Ιππόδρομο, όπου ο Ανδρόνικος κρεμάστηκε ανάποδα ανάμεσα σε δύο κίονες. Παρά τα φρικτά βασανιστήρια, όπως η εξόρυξη του οφθαλμού και η κοπή του δεξιού του χεριού, ο ίδιος φέρεται να υπέμενε τον πόνο με αξιοθαύμαστη καρτερία, επαναλαμβάνοντας συνεχώς τη φράση «Κύριε ελέησον». Ο θάνατός του ήρθε τελικά μετά από πολλές ώρες μαρτυρίου, όταν δύο στρατιώτες τον διαπέρασαν με τα ξίφη τους, θέτοντας τέλος σε μια ζωή γεμάτη περιπέτειες, πάθη και αίμα.
Η περίπτωση του Ανδρόνικου Α’ Κομνηνού παραμένει μέχρι σήμερα ένα σκοτεινό μάθημα για τα όρια της εξουσίας και την επικίνδυνη μεταστροφή της λαϊκής οργής. Αν και οι μεταρρυθμίσεις του είχαν στόχο την εξυγίανση του κράτους, ο τρόπος με τον οποίο επέλεξε να τις επιβάλει τον μετέτρεψε σε έναν αιμοσταγή τύραννο στα μάτια των συγχρόνων του. Το φρικτό του τέλος σηματοδότησε την παρακμή της δυναστείας των Κομνηνών και την έναρξη μιας περιόδου αστάθειας που θα οδηγούσε τελικά στην πρώτη άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1204.