Το διάστημα είναι ένας χώρος που προκαλεί δέος, αλλά ταυτόχρονα και έναν βαθύ, αρχέγονο φόβο. Η απεραντοσύνη του είναι σχεδόν αδύνατο να συλληφθεί από την ανθρώπινη νόηση, καθώς πρόκειται για ένα δυνητικά άπειρο «τίποτα» που όμως φιλοξενεί δομές και ενέργειες που ξεπερνούν κάθε φαντασία. Από γιγάντια νήματα γαλαξιών μέχρι περιοχές τόσο πυκνές που οι νόμοι της φυσικής καταρρέουν, το σύμπαν μοιάζει με έναν ατελείωτο σκοτεινό ωκεανό όπου ο κόσμος μας δεν είναι παρά μια μικροσκοπική όαση, τόσο ασήμαντη όσο ένα βακτήριο στη μέση του Ειρηνικού.
Η αστροφοβία, ο φόβος για το διάστημα και τα ουράνια σώματα, δεν είναι απλώς μια δεισιδαιμονία του παρελθόντος, αλλά μια υπαρξιακή ανταπόκριση στην αίσθηση του κενού. Αν σταθεί κανείς κάτω από έναν καθαρό νυχτερινό ουρανό, μπορεί να νιώσει ότι δεν κοιτάζει προς τα πάνω, αλλά προς τα κάτω, σε μια άβυσσο όπου το μόνο που τον κρατά είναι η δύναμη της βαρύτητας. Αυτή η αίσθηση γίνεται ακόμα πιο έντονη αν σκεφτούμε ότι η επιβίωσή μας εξαρτάται από μια ελάχιστη στρώση ατμόσφαιρας, πέρα από την οποία ο θάνατος είναι ακαριαίος. Κάθε άλλος πλανήτης στο ηλιακό μας σύστημα είναι ένα εχθρικό περιβάλλον όπου το ανθρώπινο σώμα θα καταστρεφόταν μέσα σε δευτερόλεπτα από ακραίες θερμοκρασίες, πιέσεις ή έλλειψη οξυγόνου.
Οι κλίμακες του σύμπαντος είναι εξίσου τρομακτικές με τις συνθήκες του. Χρειάζονται εκατομμύρια χρόνια για να ταξιδέψει το φως ανάμεσα στους γαλαξίες, ενώ οι αποστάσεις ανάμεσα στα σούπερ-σμήνη γαλαξιών είναι πέρα από κάθε λογική. Αυτή η απομόνωση εγείρει το ερώτημα του αν είμαστε μόνοι στο σύμπαν. Όπως είπε ο Άρθουρ Κλαρκ, υπάρχουν δύο πιθανότητες: είτε είμαστε μόνοι είτε όχι, και οι δύο είναι εξίσου τρομακτικές. Αν το σύμπαν σφύζει από ζωή, τότε η θέση μας δεν είναι προνομιακή και κινδυνεύουμε από άγνωστες απειλές. Αν είμαστε μόνοι, τότε η μοναξιά μας σε αυτό το απέραντο κενό είναι μια υπαρξιακή τραγωδία.
Η θεωρία του «Μεγάλου Φίλτρου» προσπαθεί να εξηγήσει γιατί δεν έχουμε έρθει ακόμα σε επαφή με άλλους πολιτισμούς, υποδηλώνοντας ότι η ευφυής ζωή μπορεί να αντιμετωπίζει ανυπέρβλητα εμπόδια που οδηγούν στην εξαφάνισή της πριν προλάβει να επεκταθεί στο διάστημα. Ίσως οι πολιτισμοί έχουν μια ημερομηνία λήξης και οι χρόνοι μας στο σύμπαν απλώς δεν συμπίπτουν ποτέ. Στο τέλος, όπως μας υπενθυμίζει η περίφημη φωτογραφία της «Χλωμής Μπλε Τελείας», η Γη είναι το μόνο σπίτι που γνωρίσαμε ποτέ, ένας μοναχικός κόκκος σκόνης στο κοσμικό σκοτάδι, που μας καλεί να φροντίζουμε ο ένας τον άλλον και να προστατεύουμε τη μόνη γωνιά του σύμπαντος όπου μπορούμε να υπάρξουμε.