Η ιστορία του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου είναι γεμάτη με φρικιαστικά γεγονότα, όμως λίγα μπορούν να συγκριθούν σε ανθρώπινο πόνο με αυτό που ονομάστηκε "Αλβανικός Γολγοθάς". Τον χειμώνα του 1915, μετά τη συνδυασμένη επίθεση των δυνάμεων της Αυστροουγγαρίας, της Γερμανίας και της Βουλγαρίας, ο σερβικός στρατός και ένα τεράστιο πλήθος αμάχων βρέθηκαν αντιμέτωποι με τον πλήρη αφανισμό. Αρνούμενη να παραδοθεί, η σερβική ηγεσία έλαβε την απεγνωσμένη απόφαση να διατάξει μια γενική υποχώρηση μέσα από τα αφιλόξενα και χιονισμένα βουνά του Μαυροβουνίου και της Αλβανίας, με στόχο να φτάσουν στις ακτές της Αδριατικής και να διασωθούν από τα συμμαχικά πλοία.
Αυτή η πορεία θανάτου περιλάμβανε περίπου 400.000 ανθρώπους, ανάμεσά τους στρατιώτες, την ηλικιωμένη βασιλική οικογένεια, την κυβέρνηση, αλλά και χιλιάδες πρόσφυγες. Ιδιαίτερα τραγική ήταν η μοίρα των 36.000 εφήβων αγοριών που εξαναγκάστηκαν να ακολουθήσουν την υποχώρηση, καθώς θεωρούνταν η μελλοντική γενιά στρατιωτών που θα απελευθέρωνε τη χώρα. Οι συνθήκες ήταν εφιαλτικές, καθώς ο βαρύς χειμώνας είχε έρθει νωρίτερα εκείνη τη χρονιά. Χωρίς υποδομές, δρόμους ή επαρκή τρόφιμα, οι άνθρωποι πέθαιναν κατά χιλιάδες από την πείνα, το πολικό ψύχος και τις ασθένειες όπως ο τύφος, που είχε ήδη αποδεκατίσει τον πληθυσμό πριν καν ξεκινήσει η υποχώρηση.
Η διαδρομή ήταν στρωμένη με πτώματα ανθρώπων και ζώων, ενώ οι επιζώντες αναγκάζονταν συχνά να τρέφονται με το κρέας νεκρών αλόγων ή ακόμα και να βράζουν τις δερμάτινες ζώνες τους για να ξεγελάσουν την πείνα τους. Εκτός από τα στοιχεία της φύσης, οι Σέρβοι είχαν να αντιμετωπίσουν και τις επιθέσεις αλβανικών φυλών που ζητούσαν εκδίκηση για προηγούμενες συγκρούσεις, μετατρέποντας την υποχώρηση σε μια συνεχή μάχη επιβίωσης. Από τους 220.000 αμάχους που ξεκίνησαν, μόνο 60.000 κατάφεραν να φτάσουν στην ακτή, ενώ από τα 36.000 αγόρια, μόλις 7.000 επέζησαν της φρίκης.
Ακόμα και η άφιξη στη θάλασσα δεν σήμανε το τέλος του μαρτυρίου. Οι διασωθέντες μεταφέρθηκαν στην Κέρκυρα σε κατάσταση πλήρους εξαθλίωσης, με πολλούς να πεθαίνουν αμέσως μετά την αποβίβασή τους. Το μικρό νησί Βίδο, απέναντι από την πόλη της Κέρκυρας, μετατράπηκε σε ένα απέραντο νεκροταφείο, και όταν το έδαφος δεν επαρκούσε πλέον για νέους τάφους, οι στρατιώτες θάβονταν στη θάλασσα, σε αυτό που οι Σέρβοι ονομάζουν "Μπλε Μνήμα". Παρά την ανείπωτη αυτή τραγωδία, ο σερβικός στρατός κατάφερε να ανασυγκροτηθεί στο νησί και αργότερα να παίξει καθοριστικό ρόλο στην απελευθέρωση της πατρίδας του, αφήνοντας όμως πίσω του μια πληγή που παραμένει χαραγμένη στη συλλογική μνήμη ως ο μεγαλύτερος εθνικός Γολγοθάς.